Cin
ve Şeytan

Sözlükte,
"gizli ve örtülü varlık, görülmeyen şey" anlamına gelen cin, terim
olarak duyu organlarıyla algılanamayan, çeşitli şekillere girebilen; ateşten
yaratılmış, manevî, ruhanî ve gizli varlıklara verilen bir addır.

Cin
kelimesi geniş anlamıyla ele alındığında, insan kelimesinin karşıtı olarak kullanılır
ve herhangi bir kayıtla sınırlandırılmamışsa, duyu organlarından gizlenmiş bütün
manevî varlıkları ifade eder. Dar anlamıyla ise cin kelimesi, ruhanî varlıkların
bir kısmını belirtmek için kullanılır. Çünkü gözle görülmeyen ruhanî varlıklar:
Hayırlı olan ve Allah' ın emrinden çıkmayan ve insana iyi şeyler ilham eden melekler,
insanı aldatan ve şerre yönelten şeytanlar, hem hayırlıları hem de şerlileri
bulunan cinler, olmak üzere üçe ayrılmaktadır.

Cinler,
duyu organlarıyla algılanamayan varlıklar olduğu için, onlar hakkındaki tek
bilgi kaynağı vahiydir. Kur' an-ı Kerîm ve sahih hadisler, cinlerden bahsetmekte,
doğru düşünebilen akıl da bunu imkansız görmemektedir. İnsanların cinleri göremeyişi,
gözlerinin cinleri görecek yetenekte yaratılmamış olmasındandır.

Kur' an' a
göre insan topraktan cinler ise ateşten yaratılmıştır: "Cinleri öz ateşten
yarattı" (er-Rahman 55/15),
"Andolsun biz insanı,
kuru-kara çamurdan, şekillenmiş kara balçıktan yarattık. Cinleri de daha önce,
zehirli ateşten yarattık" (el-Hicr 15/26-27).
Sonuncu ayet cin
türünün insan türünden önce yaratıldığını da göstermektedir.

Gözle
görülmeyen fakat varlığı kesin olan, azgınlık ve kötülükte çok ileri giden,
kibirli, asi, insanları saptırmaya çalışan cinlere şeytan adı verilir.

Kur' an-ı
Kerîm' de ilk şeytandan İblis diye söz edilir. İblis, azmış ve Rabbinin buyruğuna
isyan ederek sapıklığa düşmüş cinlerdendir. "Hani biz meleklere Adem' e
secde edin demiştik. İblis hariç hepsi secde ettiler. O yüz çevirdi, büyüklük
tasladı ve kafirlerden oldu" (el-Bakara 2/34)
anlamındaki ayet, onun melek
olduğunu göstermez. Çünkü bu ayette, ifadenin çoğunluğa göre düzenlenmesi kuralına
uygun bir üslup kullanılmıştır, "...iblis cinlerdendi; Rabbinin emrinden
dışarı çıktı..." (el-Kehf 18/50) ayetinden
de açıkça anlaşılacağı gibi, aslında o bir cindir. Allah' a ibadet ederek derecesini
yükseltmiş, melekler arasına karışmış, daha sonra da isyanı yüzünden
bu konumunu yitirmiştir.

Melekler ve cinler gibi duyu organlarıyla algılanamayan fakat varlığı Kur' an-ı
Kerîm ve sahih hadislerde kesin biçimde haber verilen şeytan, ateşten yaratılmıştır.
Hz. Adem' in çamurdan, kendisinin ise ateşten yaratıldığı gerekçesiyle ondan
üstün olduğunu iddia etmiş, Adem' e secde etmekten kaçınmış, Allah' ın lanetine
uğramış ve O' nun huzurundan kovulmuştur. Daha sonra Hz. Adem ve eşi Havva' yı
yanıltarak, onların cennetten çıkarılmalarına sebep olmuştur.